Opracowania Lektur

Nieszczęsne ochędóstwo, żałosne ubiory  Mojej namilszej cory! Po co me smutne oczy za sobą ciągniecie,  Żalu mi przydajecie? Już ona członeczków swych wami nie odzieje - Nie masz, nie masz nadzieje! Ujął ją sen żelazny, twardy, nieprzespany...  Już letniczek pisany I uploteczki wniwecz, i paski złocone,  Matczyne dary płone. Nie do takiej łożnice, moja dziewko droga,  Miała cię mać uboga  Doprowadzić! Nie takąć dać obiecowala Wyprawę, jakąć dała Giezłeczkoć tylko dała a lichą tkaneczkę;  Ojciec ziemie brełeczkę W główki włożył. - Niestetyż, i posag, i ona  W jednej skrzynce zamkniona!  

Litwo! Ojczyzno moja! ty jesteś jak zdrowie:  Ile cię trzeba cenić, ten tylko się dowie,  Kto cię stracił. Dziś piękność twą w całej ozdobie  Widzę i opisuję, bo tęsknię po tobie.  Panno święta, co Jasnej bronisz Częstochowy  I w Ostrej świecisz Bramie! Ty, co gród zamkowy  Nowogródzki ochraniasz z jego wiernym ludem!  Jak mnie dziecko do zdrowia powróciłaś cudem  (Gdy od płaczącej matki, pod Twoją opiekę  Ofiarowany, martwą podniosłem powiekę;  I zaraz mogłem pieszo, do Twych świątyń progu  Iść za wrócone życie podziękować Bogu),  Tak nas powrócisz cudem na Ojczyzny łono.  Tymczasem przenoś moją duszę utęsknioną  Do tych pagórków leśnych, do tych łąk zielonych,  Szeroko nad błękitnym Niemnem rozciągnionych;  Do tych pól malowanych zbożem rozmaitem,  Wyzłacanych pszenicą, posrebrzanych żytem;  Gdzie bursztynowy świerzop, gryka jak śnieg biała,  Gdzie panieńskim rumieńcem dzięcielina pała,...

Orfeusz, syn boga Apollina i muzy Kalliope, był niezrównanym poetą i muzykiem, którego graa na lirze poruszała wszystko dookoła — od najprostszych stworzeń leśnych, przez ludzi, aż po samych bogów na Olimpie. Jego talent miał swoje źródło w boskim dziedzictwie, które sprawiało, że jego muzyka była nie tylko piękna, ale też pełna magicznej mocy.  Miłość zawitała w jego życiu, gdy poznał Eurydykę, piękną nimfę leśną. Ich ślub był pełen radości i harmonii, z muzyką Orfeusza rozbrzmiewającą w tle, przynoszącą błogosławieństwo od bogów. Niestety, szczęście to trwało krótko. Eurydyka stanowiła pokusę dlaa innych i pewnego dnia jej uroda okazała się zgubna. Gdy podczas spaceru uciekała przed natarczywym zalotnikiem, ukąsiła ją żmija. Jad okazał się tak trujący, że nimfa natychmiast zmarła, a jej dusza zstąpiła do Krainy Cieni rządzonej przez Hadesa.  Orfeusz długo nie mógł otrząsnąć się po śmierci ukochanej żony. Przepełniony ogromnym bólem, zdecydował się na ryzykowną wyprawę, by pr...

Rozdział I Marcin Borowicz, ośmioletni chłopiec o tęgiej posturze i czarnych oczach, przyjeżdża do szkoły w Owczarach. Jego rodzice, w pięknie malowanych saniach, odwożą go tam w mroźny styczniowy dzień. To pierwszy raz, kiedy Marcin opuszcza rodziców, dlatego wszyscy są bardzo wzruszeni tym rozstaniem. Na powitanie w szkole, nad którą widnieje napis "Naczalnoje Owczarskoje Ucziliszcze", wychodzi nauczyciel, Ferdynand Wiechowski, wraz z żoną, Marcjanną. Marcin wchodzi do nauczycielskiego mieszkania, gdzie dostrzega narzędzie kary - skórzaną "dyscyplinę", co go przeraża. Pojawia się dziesięcioletnia dziewczynka, Józia, która ma być koleżanką Marcinka w szkole. Wszyscy zbierają się, by wypić herbatę z samowaru. Rodzice Marcinka targują się z państwem Wiechowskimi o opłatę za edukację syna, płacąc w naturze. Zdruzgotany chłopiec usiłuje biec za odjeżdżającymi rodzicami, ale zostaje zatrzymany i wprowadzony z powrotem do szkoły. Po nieprzespanej nocy Marcin spotyka star...

 AKT I Scena I Do chaty Pustelnika, znajdującej się w lesie nieopodal jeziora Gopło, przybywa hrabia Kirkor. Chce się poradzić w sprawie ożenku. Pustelnik jednak nie cierpi władców i królewskich czy książęcych dworów, widzi w nich źródło wszelkiego zła. Wspomina również, że sam był kiedyś władcą, na którego mówiono Popiel III. Wiele lat temu, pewnej nocy, troje jego dzieci zostało zamordowanych przez najemników wynajętych przez jego brata. Pustelnik opowiada Kirkorowi o krwawych rządach obecnego króla, Popiela IV i mówi, że nosi on fałszywą koronę. Prawdziwą koronę Lecha starzec ukrył w lesie. Ma ona cudowną moc, gdyż jest prezentem o jednego z Trzech Króli, powracających z Betlejem. Podobno bawił się nią sam Jezus. Kirkor słyszy, że żony nie powinien szukać na królewskim dworze, tylko w skromnej chacie. Po wyjeździe hrabiego chatę pustelnika odwiedza pasterz Filon. Skarży się, że nie może znaleźć wybranki, która mogłaby spełnić jego marzenia. Zdenerwowany pustelnik mówi, że Filon ...

Marek Winicjusz, młody patrycjusz, który niedawno wrócił z wojny z Partami do Rzymu, odwiedza swego wuja Petroniusza. Opowiada mu o Ligii, córce króla Ligów, która jest rzymską zakładniczką. Wychowała się w domu Aulusa Plaucjusza, gdzie Winicjusz spędził kilkanaście dni po wypadku, któremu uległ powracając do Rzymu. Marek zapałał do Ligii wielką namiętnością i pragnie uczynić z niej swoją kochankę. Obawia się jednak reakcji Plaucjusza, gdyż traktuje on dziewczynę jak własną córkę. Prosi więc Petroniusza o poradę i pomoc. Winicjusz i Petroniusz udają się do domu Aulusa Plaucjusza oraz jego żony Pomponii Grecyny. Nie wiedzą, że Pomponia, Ligia i część mieszkańców to chrześcijanie. Petroniusz jest pod wrażeniem gospodarzy i ich dobrego gustu, z jakim została urządzona willa. Dziękuje Aulusowi za opiekę nad Winicjuszem. Gdy poznaje Ligię, jest nią zachwycony. Zauważa również, że Winicjusz nie jest jej obojętny. Petroniusz nie wyjaśnia Aulusowi prawdziwego powodu swego przybycia. Gdy Rzymia...

Nam strzelać nie kazano. - Wstąpiłem na działo I spojrzałem na pole; dwieście armat grzmiało. Takimi słowami rozpoczyna się opowiadanie. Adiutant ma tylko obserwować pole walki. Siły rosyjskie są o wiele liczniejsze. Powstańcy mają tylko sześć armat, ale strzelają celnie. Narrator snuje rozważania na temat cara, który jest bezpieczny w swoim pałacu, a jednocześnie wysyła na śmierć tak wielu żołnierzy. Podkreśla, że tylko Polska postanowiła walczyć, podczas gdy reszta Europy bała się przeciwstawić carowi. Zdaniem narratora, władza w Polsce została przejęta przez cara całkowicie bezprawnie. Tymczasem na polu bitwy rozlega się głośne "Ura! Ura!". To znak, że Rosjanie są coraz bliżej zwycięstwa. Od strony reduty pada ostatni strzał. Adiutanta ogarnia żal i rozpacz. Słychać głos generała, który prosi, żeby odszukać Ordona. Nagle oczom wszystkich ukazuje się przejmujący widok. Dowódca szańca, z palną świecą w dłoni, biegnie w kierunku reduty. Zamierza ją wysadzić w powietrz, wiedzą...

Słoneczne dni Alek, Rudy i Zośka uczą się w Gimnazjum im. Stefana Batorego w Warszawie. To bardzo dobra szkoła, z wysokim poziomem nauczania, w której panują świetne relacje między uczniami i kadrą. Ponadto uczniowie mają możliwość uprawiania sportu oraz rozwoju w wybranych przez siebie dziedzinach.  Alek, czyli Maciej Aleksy Dawidowski, jest wysokim, szczupłym i wysportowanym blondynem. Roztrzepany, ciągle uśmiechnięty,  z głową pełną szalonych pomysłów, w trudnych sytuacjach wykazuje się dojrzałością i zachowuje zimną krew. Rudy, czyli Jan Bytnar, jest drobnej budowy i ma rude włosy. Wyróżnia się wybitną inteligencją, ale zachowuje przy tym skromność. Nie cierpi brawury i zbędnego ryzyka.  Zośka, czyli Tadeusz Zawadzki, ma wręcz dziewczęcą urodę, cieszy się jednak wielkim szacunkiem wśród kolegów. Jest silnie związany z rodziną i dość zamknięty w sobie.  Chłopcy należą do 23. Warszawskiej Drużyny Harcerskiej Buki. Harcerstwo uczy ich odpowiedzialności i współpracy,...